Dünya Gümrük Günü


Türkiye’nin 1953 yılında üye olduğu eski adı Gümrük İşbirliği Konseyi olan “Dünya Gümrük Örgütü”‘nün ilk defa toplandığı 26 Ocak 1953 tarihi dikkate alınarak her yıl 26 Ocak  tarihinde “Dünya Gümrük Günü” kutlanmaktadır. 179 üyesiyle dünya ticaretinin %98’ini gerçekleştirmekte olan Dünya Gümrük Örgütü her yıl 26 Ocak tarihinde farklı bir tema belirlemekte olup, 2016 yılındaki temasını “Dijital Gümrükler: Gittikçe Artan Katılım” olarak belirlemiştir.

Dünya Gümrük Günü Anlam ve Önemi

Gümrük sözcüğü, Osmanlı döneminden gelen “Lehçe-i Osmaniye” adlı terimler sözlüğünde Rumca kökenli olup ticaret mallarından alınan vergiler olarak karşılık bulmuştur. Ama kelimenin buradan değil de Latince “Commercium” (ticaret anlamına gelir) kelimesinden geldiği ortaya çıkmıştır. İngilizce “Customs”, Fransızca ise “Douane” denilmektedir. Ticaret konusunda devrin en gelişmiş ülkelerinden olan Venedik’te ise İtalyanca “Dogana” adı hem bu verginin adı  hem de bu vergiyi toplayan kurumun adı olarak kullanılmıştır.

Dünya Gümrük Günü Ne Zaman Kutlanır?

Dünya Gümrük Günü, Gümrük İşbirliği Konseyi ismiyle kurulan örgütün üye 17 ülke ile ilk toplantısını yaptığı 26 Ocak 1953 tarihinden dolayı her yıl 26 Ocak günü kutlanır. Merkezi Brüksel’de olan konseyin ismi 1994 yılında  Dünya Gümrük Örgütü (İngilizce World Customs Organization-WCO, Fransızca ise Organisation Mondiale des Douanes-OMD) değiştirilmiştir. Örgütün resmi dili İngilizce ve Fransızcadır.

Türkiye’nin Gümrüğe Girmesi

Türkiye örgütün kurucu üyeleri arasında olup 29 Ocak 1953 tarih ve 8321 sayılı resmi gazetede yayınlanan anlaşma metni ile dahil olmuştur. Dünya Gümrük Örgütü’nün amacı üye ülkeler ve uluslararası kuruluşlar arasında eşya ticareti ve insan geçişi konusunda mevzuatı en basite indirgeyerek, işbirliği ve eşgüdümü sağlamak için gerekli tedbirleri almaktır. Ülkemizde bu konuda ki çalışmalar Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından yapılmaktadır. Türkiye’den örgüt bünyesinde bir teknik görevli ve bir de teknik ateşe düzeyinde iki kişi çalışmaktadır.

Örgütün Tema Çalışmaları

Dünya Gümrük Örgütünün şu an 179 üyesi mevcuttur. Bu üye ülkeler dünya ticaretinin %98’ini elinde bulundurmaktadır. Gümrük ile ilgili gelişimleri sağlamaya çalışan örgüt, aynı zamanda gümrük suçları ile de mücadele etmektedir. Dünya Gümrük Örgütü her yıl farklı bir tema belirlemektedir. Bu tema doğrultusunda farkındalık yaratmak için dünyada ve ülkemizde lokal boyutta bir çok etkinlik yapılmaktadır. Ticaret kurumları ve yerel yönetimler ziyaret edilmekte, küçük yaşlarda bu kavramı geliştirmek için öğrenciler ziyaret edilip çeşitli hediyeler verilmektedir. 2016 yılında  “Dijital Gümrükler: Gittikçe Artan Katılım” teması işlenmiştir. Dünya Gümrük Günü bu yıl 26 Ocak 2017 Perşembe günü kutlanacaktır.

Uluslararası ticaretin geliştirilmesinde ve engellerin kaldırılmasında, günümüze değin önemli görevler üstlenen ve 1 Ekim 1994 tarihinden itibaren de adını “Dünya Gümrük Örgütü” (World Customs Organization-WCD)olarak değiştiren “Gümrük İşbirliği Konseyi“ (Conseil de Cooperatıon Douaniere C.C.D) ilktoplantısını gerçekleştirdiği 26 Ocak 1953 tarihinden esinlenerek, her yıl 26 Ocak gününü, DÜNYA GÜMRÜK GÜNÜ olarak ilan etmiştir.

Gümrük Kavramı, ilk çağlardan itibaren uzun yıllar,mali nitelikli bir vergi türü olarak anlaşılmış ve yorumlanmıştır.Ancak başlangıçta ulaşım imkanları elverişli şehir ve bölgeler arasında yapılanticaret ve mal mübadelesi, milli nitelikli devletlerin kurulmasıyla uluslararası ekonomik ilişkilere dönüşünce, eski anlayış ve yorumlar zaman içinde geçerliliğini yitirmiştir.Özellikle sanayi devriminden sonra gümrük rejimlerinin; ticaretin yönlendirilmesinde, ulusalekonomilerin, uluslararası ticaretten daha fazlapay almasında, ulusal sanayinin gelişmesinde vefaaliyetlerinin teşvik edilmesinde, etkili bir araçolduğu ortaya çıkmış, gümrük vergisi ve kavramıda ekonomik bir içerik kazanmıştır.

Ancak zaman içinde gümrük rejimleri ve formalitelerinin karmaşık yapısının yanı sıra, gittikçeegemen olmaya başlayan himayeci görüşlerin;uluslararası mübadeleyi zorlaştırdığı ve ticaretingelişmesine engel olduğu görülmüştür.Bu durum;1900 lü yılların başından itibaren, gümrük mevzuatı ve formaliteleri konusunda, uluslar arasındabir uzlaşma zorunluluğunu hep gündeme getir-miştir. Nitekim ilk defa 1922 yılında “Milletlerarası Ekonomik Konulara İlişkin Konferans” düzenlenmiş, fakat bu konferansta alınan, yasakların kaldırılması ve formalitelerin basitleştirilmesi kararları ise uygulamaya konulamamıştır.
 
İkinci Dünya Savaşından sonra tekrar başlatılan bu çalışmalar nihayet 1947 yılında olumlu bir sonuca ulaşmış ilk defa bir uluslararası ticaretkod’u, “Gümrük Tarifeleri ve Ticaret GenelAnlaşması” ( GATT) Cenevre’de imzalanmıştır. Yine aynı yıl, aralarında Türkiye’nin de bulunduğu 13 ülkenin ortak katkılarıyla “Avrupa Gümrük Birliği Çalışma Grubu” oluşturulmuştur. Çalışma grubunun; gümrük formalitelerini incelemek ve bunlar arasında mukayeseler yapmak,uygulanabilir ortak norm’lar tespit etmekle görevlendirdiği Gümrük Komitesi, ortak bir Gümrük Tarife Cetveli ve ortak bir Gümrük Kıymet Tanımı üzerinde çalışmalarını yoğunlaştırırken, aynı zamanda, bu sorunlarla devamlı meşgul olacak, çözüm önerileri geliştirecek daimi bir “Gümrük Konseyi” oluşturulması düşüncesi de pekişmeye başlamıştır. Nitekim 15 Aralık 1950 tarihinde, Belçika’nın başkenti Brüksel’de imzaya açılan 3 önemli uluslararası sözleşmelerden biri de “Gümrük İşbirliği Konseyinin Kuruluşuna İlişkin Sözleşme” olmuştur. Sözleşmeyi ilk imzalayan 17 ülkeye daha sonra diğer ülkelerde katılmış, 1953 yılında da Türkiye, Gümrük İşbirliği Konseyi Kurulmasına İlişkin Sözleşmeyi resmen onaylamıştır.

1994 yılından itibaren “Dünya Gümrük Örgütü” adıyla anılan ve halen 168 ülkenin üye olduğu bu uluslararası kuruluşun, resmi çalışma dili İngilizceve Fransızca olup çalışma merkezi de Belçika’nın Brüksel şehridir. Kısaca özetlemek gerekirse, tamamen teknik bir kuruluş olan örgüt; kuruluşundan günümüze değin, gümrük mevzuatının basitleştirilmesi, ahenkleştirilmesi, ülkeler arasında, uygulanabilir ortaknorm’lar tespit edilmesine yönelik yaptığı çalışmalarıyla, uluslararası ticaretin kolaylaştırılmasın OLAYLARA BAKIŞOĞUZ ANTER( Gümrük ve Tekel Bakanlığı E. Müsteşar Yrd.) Dünya Gümrük Günü ve geliştirilmesinde, oldukça başarılı olmuş, önemli katkı sağlamıştır. Bir Genel Sekreter tarafından yönetilen Dünya Gümrük Örgütü; faaliyetlerini; Gümrük Tekniği,Nomanklatör ve Eşya Tasnifi, Gümrük Kıymeti Tespit ve Eğitimi, gibi 3 önemli konuda oluşturduğu Daimi Teknik Komiteler aracılığı ile yürütmektedir. Daimi Teknik Komitelerin hazırlayıp üye ülkeler tarafından onaylanan pek çok uluslararası sözleşmeler arasında; her bir eki birçok gümrük işlemini konu alan ve 31 ekten oluşan KYATO SÖZLEŞMESİ, malların geçici kabulü ile ilgili ATAKARNELERİ SÖZLEŞMESİ, EŞYA TASNİFİ ve GÜMRÜK KIYMETİ ile ilgili sözleşmeler önemli çalışmalar olarak gösterilebilir.

2019 Dünya Gümrük Günü Ne Zaman? Hangi Gün?

2019 yılında Dünya Gümrük Günü: 26 Ocak

 
 
 
 

Özel, Önemli, Belirli Gün ve Haftalar



18 Mart
Çanakkale Deniz Zaferini Anma Günü
14 Mart
Tıp Bayramı
19 Mayıs
Atatürk’ü Anma ve Gençlik Spor Bayramı
23 Nisan
Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı
8 Mart
Dünya Kadınlar Günü
12 Mart
İstiklal Marşının Kabulü
29 Ekim
Cumhuriyet Bayramı
19 Mart
Türk Dünyası Filmleri Günü
15 Mart
Dünya Tüketici Hakları Günü
1 Ocak
Yılbaşı
7-13 Ocak
Beyaz Baston Körler Haftası
9 Ocak
Dünya Evde Kalmışlar Günü
10 Ocak
Çalışan Gazeteciler Günü
21-27 Ocak
Osmanlı Haftası
25-31 Ocak
Dünya Cüzzam (Lepra) Günü
26 Ocak
Dünya Gümrük Günü
4 Şubat
Dünya Kanser Günü
14 Şubat
Sevgililer Günü
15 Şubat
İzcilik Haftası
28 Şubat
Sivil Savunma Günü
1-7 Mart
Yeşilay Haftası
3 Mart
Dünya Kulak ve İşitme Günü
05 Mart
Hukuk Devleti Günü
Mart Ayının İkinci Perşembesi
Dünya Böbrek Günü
12 Mart
Dünya Glokom Günü
18-24 Mart
Ulusal Yaşlılar Haftası
21 Mart
Down Sendromlular Günü
Mart Ayının Son Haftası
Kütüphanecilik Haftası
21 Mart
Nevruz
23 Mart
Dünya Meteoroloji Günü
24 Mart
Dünya Tüberküloz Günü
27 Mart
Dünya Tiyatro Günü
1 Nisan
Dünya Mizah ve Şaka Günü
2 Nisan
Dünya Otizm Farkındalık Günü
4 Nisan
NATO Günü
5 Nisan
Avukatlar Günü
Nisan'ın İlk Perşembe'yi Cuma'ya Bağlayan Gecesi
Regaip Kandili
7 Nisan
Dünya Sağlık Günü
8 Nisan
Üç Ayların Başlangıcı
9 Nisan
Mimar Sinan'ı Anma ve Mimarlar Günü
Nisan Ayının İkinci Haftası
Kalp Sağlığı Haftası
11 Nisan
Dünya Parkinson Hastalığı Günü
15-21 Nisan
Malazgirt Haftası
15-22 Nisan
Dünya Turizm Haftası
17 Nisan
Dünya Hemofili Günü
22 Nisan
Dünya Günü
25 Nisan
Kara Şehitlerini Anma Günü
Nisan Ayının Son Haftası
Aşı Haftası
25 Nisan
Dünya Sıtma Günü
29 Nisan
Dünya Dans Günü
1-7 Mayıs
Yunus Emre Kültür ve Sanat Haftası
Mayıs Ayının İlk Haftası
Trafik ve İlkyardım Haftası
1 Mayıs
İşçi Bayramı
Mayıs Ayının İlk Salı Günü
Dünya Astım Günü
3 Mayıs
Uluslararası Özgür Basın Günü
4-10 Mayıs
İşçi Sağlığı ve Güvenliği Haftası
6 Mayıs
Hıdırellez
6-12 Mayıs
Kan Haftası
Mayıs Ayının İkinci Pazarı
Anneler Günü
10-16 Mayıs
Dünya Engelliler Haftası
12 Mayıs
Hemşireler Günü
13 Mayıs
Türk Dil Bayramı
14 Mayıs
Dünya Eczacılık Günü
15-21 Mayıs
Hava Şehitlerini Anma ve Havacılık Haftası
17 Mayıs
Dünya Hipertansiyon Günü
18-24 Mayıs
Müzeler Haftası
21 Mayıs
Beraat Kandili
21 Mayıs
Dünya Süt Günü
24-30 Mayıs
Sokak Çocuklarına Şefkat Haftası
25 Mayıs
Dünya MS Günü
28-31 Mayıs
Uluslararası Lösemili Çocuklar Haftası
31 Mayıs
Dünya Sigara İçmeme Günü
1 Haziran
Ulusal Fenilketonüri Günü
1 Haziran
Türk Hava Kuvvetlerinin Kuruluş Günü
5-11 Haziran
Çevre Koruma Haftası
Haziran Ayının 3. Pazarı
Babalar Günü
21 Haziran
Dünya ALS Günü
26 Haziran
Uluslararası Uyuşturucu Kullanımı ve Kaçakçılığı İle Mücadele Günü
1 Temmuz
Kabotaj ve Deniz Bayramı
11 Temmuz
Dünya Nüfus Günü
24 Temmuz
Gazeteciler ve Basın Bayramı
28 Temmuz
Dünya Hepatit Günü
17-25 Ağustos
İbn-i Sina Haftası
19 Ağustos
Dünya İnsani Yardım Günü
30 Ağustos
Zafer Bayramı
1 Eylül
Dünya Barış Günü
3-9 Eylül
Halk Sağlığı Haftası
10 Eylül
Dünya İntiharı Önleme Günü
Eylül Ayının 3. Haftası
İlköğretim Haftası
19 Eylül
Gaziler Günü
21 Eylül
Dünya Alzheimer Günü
25 Eylül - 1 Ekim
İtfaiyecilik Haftası
28 Eylül
Dünya Kuduz Günü
1-7 Ekim
Emzirme Haftası
1-31 Ekim
Meme Kanseri Bilinçlendirme Ayı
Ekim Ayının İlk Haftası
Camiler Haftası
Ekim Ayının İlk Pazartesi Günü
Dünya Çocuk Günü
4 Ekim
Hayvanları Koruma Günü
5 Ekim
Uluslararası Öğretmenler Günü
10 Ekim
Dünya Ruh Sağlığı Günü
12 Kasım
Dünya Zatürre Günü
Ekim Ayının İkinci Perşembesi
Dünya Görme Günü
16 Ekim
Dünya Gıda Günü
18 Ekim
Dünya Menopoz Günü
22 Ekim
Dünya Kekemelik Günü
24 Ekim
Birleşmiş Milletler Günü
14-20 Nisan
Kutlu Doğum Haftası
26 Ekim
Hasta Hakları Günü
24 Kasım
Öğretmenler Günü
11 Aralık
Mevlid Kandili
1 Aralık
Dünya AIDS Günü
29 Ekim - 4 Kasım
Kızılay Haftası
31 Ekim
Dünya Tasarruf Günü
14 Kasım
Dünya Diyabet Günü
3-9 Kasım
Organ Nakli Haftası
10 Kasım
10 Kasım Atatürk'ü Anma Günü
Kasım Ayının 3. Çarşambası
Dünya KOAH Günü
17 Kasım
Dünya Akciğer Kanseri Günü
17 Kasım
Dünya Prematüre Günü
18 Kasım
Avrupa Antibiyotik Farkındalık Günü
20 Kasım
Dünya Felsefe Günü
20 Kasım
Çocuk Hakları Günü
5 Aralık
Dünya Kadın Hakları Günü
10 Aralık'ı kapsayan hafta
İnsan Hakları ve Demokrasi Haftası
12-18 Aralık
Tutum, Yatırım ve Türk Malları Haftası
6 Temmuz
Dünya Öpücük Günü